Η φιλοσοφία, που εκφράζεται με τον ΕΛΕΥ.ΣΥΝ.Α., έχει σαν βάση της την Ηρακλειτική αντίληψη για τον Κόσμο σ’ ένα οικολογικό μοντέλο Αλληλεξάρτησης. Είναι μια Φυσική φιλοσοφία, γιατί δέχεται τη Φύση (τον Κόσμο) σαν το Αιώνιο και ΑΠΕΙΡΟ ενιαίο σύνολο που ΕΙΝΑΙ σε κατάσταση ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ (μεταβολής). Αυτό το ένα στην εκδήλώσή του είναι ΠΟΛΛΑΠΛΟ: «το εν είναι ΕΝΑ και ΠΟΛΛΑΠΛΟ και το συνέχει τόσο η έχθρα όσο και η φιλία» (Πλάτων) ή αλλιώς «κόσμον τονδε τον αυτόν απάντων ούτε τις θεών, ούτε ανθρώπων εποίησεν, αλλά ην αεί και εστίν και έσται ΠΥΡ ΑΕΙΖΩΟΝ απτόμενον μέτρα και σβενήμενον μέτρα» «Αυτόν τον κόσμο τον ίδιο για όλα δεν τον έφτιαξε κάποιος απ’ τους θεούς ή ανθρώπους, αλλά ήταν πάντα και είναι και θα είναι, αιώνια ζωντανό πυρ, που ανάβει με μέτρο και σβήνει με μέτρο»(μετάφραση απ.30).

Αυτό το ένα και πολλαπλό πυρ, είναι ΕΝΑ ΣΥΝΟΛΟ που αποτελείται από άπειρα ΜΕΡΗ-υποσύνολα που κι αυτά με την σειρά τους συνίστανται από μέρη-τμήματα κ.ο.κ. περιεχόμενα το ένα στο άλλο. Οι σχέσεις μεταξύ των τμημάτων και των συνόλων μεταξύ τους και με τα μεγαλύτερα σύνολα ή σύνολο, διαμορφώνουν το ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ του κόσμου ή φύσης.
Οι σχέσεις αυτές, χαρακτηρίζονται από τις ΑΝΤΙΘΕΣΕΙΣ: «Πανθ όσα εν κόσμω σχεδόν ενάντια είναι πέφυκεν» «και γινόμενα πάντα κατ’ έριν και χρεών» «Όλα όσα υπάρχουν στον κόσμο είναι σχεδόν ενάντια» «και όλα γίνονται με πόλεμο και από ανάγκη» (μετάφραση απ.80). Και ενώ «η ΕΡΙΔΑ-πόλεμος (πόλεμος πάντων μεν πατήρ εστί) (απ.53) είναι ο πατέρας όλων», σύμφωνα με την ΑΝΑΓΚΗ (χρεών), αποτέλεσμα της Αντίθεσης είναι η Συμφωνία και μεγαλύτερη Αρμονία. «Το ένα αντιτιθέμενο στον εαυτό του, συμφωνεί μαζί του (Πλάτων) ή «το Αντίξουν συμφέρον και εκ των διαφερόντων καλλίστην αρμονίαν» «Το Αντίθετο είναι συμφέρον και από τα διαφέροντα η καλύτερη αρμονία»(απ.8).
Το ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ, που είναι το αποτέλεσμα των σχέσεων των Αντιθέτων (συνόλων και τμημάτων) άλλοτε εριστικών και άλλοτε ερωτικών, φαίνεται σαν μια Μεταβολή, σαν μια Κίνηση ή Ροή, «Τα πάντα ρει και παγίως είναι ουδέν», «στα ίδια ποτάμια μπαίνουμε και δεν μπαίνουμε, είμαστε και δεν είμαστε» - «ποταμοίς τοις αυτοίς εμβαίνομεν τε και ουκ εμβαίνομεν, είμεν τε και ουκ είμεν» (απ.49α).
Αυτή η ακατάπαυστη Μεταβολή είναι μια σταθερή του Σύμπαντος: «Μεταβάλλον Αναπαύεται» (απ.84α).
Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά τη Φυσική Φιλοσοφία, που θέλουμε να εκφράζεται με τον ΕΛΕΥ.ΣΥΝ.Α.:
Την χωρίζουμε σε τέσσερα μέρη:
1. ΚΟΣΜΟΣ – ΦΥΣΗ
2. ΛΟΓΟΣ
3. ΑΝΘΡΩΠΟΣ
4. ΠΟΛΙΣ


1. ΚΟΣΜΟΣ: το ΕΝΑ που γίνεται ΠΟΛΛΑΠΛΟ και ξανά ΕΝΑ: «εκ πάντων εν και εξ ενός πάντα» (απ.10) βρίσκεται σε δύο καταστάσεις: α)το ΕΚΔΗΛΩΜΕΝΟ ΕΝΑ β)το ΑΝΕΚΔΗΛΩΤΟ ΕΝΑ. Το τελευταίο είναι αυτό που υπάρχει σαν ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, και που για αυτό δεν μπορούμε να μιλήσουμε.

Το ΕΚΔΗΛΩΜΕΝΟ, συνίσταται α) απ’ ό,τι ΕΙΝΑΙ και β) απ‘ ό,τι ΦΑΙΝΕΤΑΙ. Το φαίνεσθαι είναι μόνο ένα μέρος απ’ αυτό που υπάρχει – είναι. «Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί» «Της Φύσης αρέσει να κρύβεται» (απ.123). Κάθε εκδήλωση, είτε φαίνεται είτε όχι, χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη Αντιθέτων. Οι Αντιθέσεις έχουν σαν αποτέλεσμα την λειτουργία ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΩΝ. Οι Αλληλεπιδράσεις υπάρχουν από τα πιο μικρά τμήματα μέσα στον εαυτό τους και με τα άλλα τμήματα, μέχρι τα μεγαλύτερα σύνολα μέσα στον εαυτό τους και με τα άλλα σύνολα. Αυτές οι Αλληλεπιδράσεις είναι άπειρες και απρόβλεπτες. Δεν έχουν αρχή και τέλος, όπως ακριβώς και οι Αντιθέσεις που τις προκαλούν, διότι η Αντίθεση είναι βασικό συστατικό του ΕΙΝΑΙ του κόσμου, από την ίδια του τη φύση.
Ο ΚΟΣΜΟΣ, όντας ένα σύνολο, έχει μία κεντρική αντίθεση: αυτή μεταξύ συνόλου και τμημάτων. Μια άλλη εξίσου κεντρική είναι αυτή μεταξύ ΕΚΔΗΛΩΜΕΝΟΥ ΚΟΣΜΟΥ και ΑΝΕΚΔΗΛΩΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ. Ο Ανεκδήλωτος κόσμος είναι – όπως είπαμε – οι ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ για εκδήλωση. Ο Εκδηλωμένος είναι α)αυτό το τμήμα του που φαίνεται (ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΣ) και β)αυτό που δεν φαίνεται ακόμη (ΟΝΤΟΣ ΟΝ).
Η ΔΟΜΗ του κόσμου φαίνεται να αποτελείται από ΙΕΡΑΡΧΙΚΑ διαμορφωμένα τμήματα και σύνολα, που περιέχονται το ένα στο άλλο. Ο φαινόμενος κόσμος είναι τμήμα του εκδηλωμένου, που είναι τμήμα του Ανεκδήλωτου, που εκδηλώθηκε. Στον φαινομενικό κόσμο τα ενεργειακά δυναμικά αποτελούν τμήματα «συμπυκνωμένων» υλοκυμάτων αρνητικά ή θετικά φορτισμένων των ηλεκτρονίων ή πρωτονίων. Αυτά συνδέονται όντας τμήματα μεγαλύτερων συνόλων, των Ατόμων κι αυτά με τη σειρά τους των μορίων, των χημικών ενώσεων, των κυττάρων, των ιστών κ.ο.κ.
Ο άνθρωπος είναι τμήμα της Ανθρωπότητας, που είναι τμήμα του ζωικού βασιλείου κι αυτό με τη σειρά του, του πλανήτη του Ηλιακού Συστήματος κ.ο.κ. Άπειρες Μονάδες που φτιάχνουν σύνολα που αποτελούν μεγαλύτερες μονάδες-τμήματα, μεγαλύτερων συνόλων κ.ο.κ. Αυτή είναι η ΔΟΜΗ του κόσμου.
Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ του είναι η κίνηση και η Αλλαγή, σαν αποτέλεσμα των ΑΝΤΙΘΕΣΕΩΝ που υπάρχουν στις άπειρες διαστάσεις του. Η ανάγκη («χρεών») αναζήτησης αρμονικότερου εαυτού οδηγεί στην άρνηση του παλιού εαυτού και στη δημιουργία Νέου, που πάλι θα αρνηθεί τον δοσμένο παλιό, αναζητώντας αρμονικότερο κ.ο.κ. Μέσα από την ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ-ΠΟΛΕΜΟ των τάσεων ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ του παλιού, ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ Ή ΑΡΝΗΣΗΣ ΤΟΥ και ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΝΕΟΥ ή μέσα από τις Αλληλεπιδράσεις των άπειρων Αντιθέσεων, ο κόσμος ΖΕΙ και αλλάζει στο διηνεκές, ανακαλύπτοντας ή ξεδιπλώνοντας τον εαυτό του.
Αυτή η ΚΙΝΗΣΗ και η ΑΛΛΑΓΗ γίνεται κι αυτή Αντιθετικά. «Πυρ αείζωον απτόμενον ΜΕΤΡΑ και ΑΠΟΣΒΕΝΥΜΕΝΟΝ ΜΕΤΡΑ»: Αιώνια φωτιά, που ανάβει με ΜΕΤΡΟ και σβήνεται με ΜΕΤΡΟ. «Σκίδνηση και πάλιν Συνάγει (...) και Πρόσεισει και Άπεισει» (απ.91). Σκορπίζεται και πάλι μαζεύεται, πλησιάζει και απομακρύνεται. Πολύ αναλογικά θα το παρομοιάζαμε με την ΑΝΑΠΝΟΗ του κόσμου: ΕΙΣΠΝΟΗ-ΕΚΠΝΟΗ.
Κι αυτή η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ διέπεται από ΜΕΤΡΟ.

2. ΛΟΓΟΣ
Το Μέτρο της Λειτουργίας, δηλαδή ο ΑΡΙΘΜΟΣ ή ο Σύνδεσμος της Σχέσης μεταξύ των όντων, είναι ο ΛΟΓΟΣ. Ο ΑΡΙΘΜΟΣ αυτός της κίνησης του κόσμου, εκφράζεται σε πολλές ακολουθίες Νόμων – από το «νέμω» δηλαδή διανέμω, μοιράζω. Εκφράζεται με μία Μαθηματική Μοιρασιά – Διανομή των σχέσεων και των ίδιων των τμημάτων του συνόλου μεταξύ τους και με τον εαυτό τους.
Η ΝΟΗΣΗ της Φοράς των Σχέσεων(επιδράσεων) και των κινήσεων λέγεται ΦΡΟΝΗΣΗ. «Η της φοράς ΝΟΗΣΗ» (Πλάτων).
Και αυτή η Φρόνηση είναι ουσιώδες συστατικό του κόσμου: «Λέγει δε και φρόνιμον είναι το πυρ (σαν ουσία του παντός) (σελ.131 Ιππόλυτος). «Αρέσει σ’ αυτόν τον Φυσικό (τον Ηράκλειτο) να υποστηρίζει ότι το περιέχον (ο κόσμος) είναι λογικό και έχει νου» (Σέξτος ο Εμπειρικός) (σελ.232).
ΛΟΓΟΣ: Λογική, Οργανωμένη Εννοιολογικά Φωνή και Αιτία («για πιο λόγο το έκανες αυτό») είναι τρεις διαφορετικές σημάνσεις του ΛΟΓΟΥ. Λόγος, Αριθμός, Ρυθμός, Νόμος, Μέτρο, Αιτία, Σχέση, Συνείδηση, Σοφία είναι παράλληλα στοιχεία, που εννοιοδοτούν το ΛΟΓΟ. Ο Λόγος είναι ταυτόχρονα η Αιτία και το ουσιαστικό Αποτέλεσμα των Αντιθέσεων του Κόσμου και είναι κι αυτός «εν τω γίγνεσθαι».
Η Συνείδηση, ή Φρόνηση, ή Νους του κόσμου, αλλάζει συνεχώς στον αιώνιο χορό της αντιθετικής κίνησης του, ή ΘΕΕΙ – τρέχει. «Αυτός ο εν γίγνεσθαι Λόγος είναι η ίδια η θεότητα δηλαδή το ύψιστο νόημα του γίγνεσθαι» (ΑΞ). Κι επειδή το ΕΝΑ είναι πολλαπλό, το ΘΕΙΟ είναι ΕΝΑ, μα όχι προσωποπαγές. «Ο Θεός είναι ημέρα-νύκτα, χειμώνας-καλοκαίρι, πόλεμος-ειρήνη, κορεσμός-στέρηση. Αλλοιώνεται όπως το λάδι, όταν αναμειχθεί με αρωματικές ύλες. Ονομάζεται από την μυρωδιά καθεμιάς» (απ.67) Και αυτός ο ΑΡΙΘΜΟΣ του κόσμου που είναι ο ΛΟΓΟΣ, έχει ΣΟΦΙΑ που μια μορφή της είναι η Νοημοσύνη. «Τι σοφότατων πάντων; Αριθμός έφα» (Πυθαγόρας). «Εν το σοφόν μούνον λέγεσθαι ουκ εθέλει και εθέλει ζηνός όνομα» (απ.32). «Το ένα, το μόνο (περιέχει τα πάντα), το σοφό, και δεν θέλει και θέλει να έχει το όνομα του Δία». Θέλει, γιατί εμπεριέχει αυτά που συμβολίζει ο «Δίας» (το αιτιολογικό δια) ο «Ζευς» (που ζευγνύει – συνδέει τα ζεύγη των Αντιθέτων) και του «Ζηνός» (που είναι η Ζωή). Η Αιτία, η Σύνδεση του Ζεύγους και η Ζωή είναι στοιχεία του ΕΝΟΣ του Σύμπαντος, αλλά δεν είναι μόνον αυτά. Το ΕΝΑ, αποτελείται και από το μη προσδιοριζόμενο, το Ανεκδήλωτο, το Άφατο, το πέρα από τον Λόγο του εκδηλωμένου κόσμου – που δεν εμπεριέχονται στο όνομα του Ζηνός.
Λόγο μπορούμε να ονομάσουμε αυτή την Ιδιότητα, Κατάσταση, «Ιδέα», Αριθμό – ή όπως αλλιώς – που ενυπάρχει στις Αντιθέσεις και τροποποιείται συνεχώς χάρη σ’ αυτές. Δεν είναι μόνο Αριθμός, Εξίσωση, Πληροφορία, ή Νους. Είναι κι αυτά μερικές περιγραφές μιας Συνείδησης ή σοφίας του Κόσμου με τον Εαυτό του και για τον Εαυτό του.

Γιατί ο Κόσμος είναι ΕΝΑΣ και ΠΟΛΛΑΠΛΟΣ. Και ο Λόγος – όπως κι ο κόσμος – είναι ΕΝΑΣ και ΔΙΑΝΕΜΗΜΕΝΟΣ στην πολλαπλότητά του. Μεγαλύτερος και περιεκτικότερος ο Λόγος ενός ηλιακού συστήματος (ο Αριθμός και η Λογική των σχέσεων των τμημάτων του) από το Λόγο του πλανήτη Γη (που δημιουργείται με το σύνολο των σχέσεων των όντων και στοιχείων της).
Ο Λόγος Συνείδησης ενός ανθρώπου σαν σύνολο οργάνων, είναι μεγαλύτερος από τον Λόγο Συνείδησης ενός οργάνου π.χ. του στομαχιού του, το οποίο με την σειρά του έχει μεγαλύτερο Λόγο Συνείδησης, απ’ αυτήν των ξεχωριστών κυττάρων του.

Δεν είναι όμως μόνο το Μεγαλύτερο(Συνολικότερο) και το Μικρότερο (Τμηματικό) που διαφοροποιούν το Λόγο στις άπειρες διανομές του: είναι και το Διαφορετικό! Οι διαφοροποιήσεις του ΕΝΟΣ και Μοναδικού είναι ΑΠΕΙΡΕΣ και πολλαπλές στην ιδιαιτερότητά τους, όχι μόνο στην ποσότητα, αλλά και στην ποιότητα. Κάτι μπορεί να έχει μικρό-τμηματικά Λόγο σε σχέση με το σύνολο που ανήκει, όπως π.χ. η καρδιά σε σχέση με το υπόλοιπο κορμί, αλλά η ιδιαιτερότητά της, της δίνει πρωταρχικό Λόγο, σε σχέση με τη συνολική λειτουργία του.
Οι αλληλεπιδράσεις των άπειρων Αντιθέσεων του Κόσμου τροποποιούν τις ποσότητες και τις ποιότητες του Διανεμημένου Λόγου του. Η διαρκής αυτή τροποποίηση έχει σαν αποτέλεσμα από την μία την Διεύρυνση των τμηματικών λόγων, έτσι ώστε να γίνονται συνολικότεροι, και από την άλλη την ποιοτική μετατροπή τους σε συνθετικότερους λόγους – πλουτισμένους με διαφορετικότερα στοιχεία.
Όπως το λέει ο Ηράκλειτος: «Άλλως άλλο αει αύξεται προς ο αν η ελλιπεί», δηλαδή: «κάθε ον αυξάνει με τον τρόπο του, σύμφωνα με εκείνο που του λείπει» (απ.126β). Η Απελευθέρωση από την έλλειψη ωθεί τα όντα στον Αγώνα και στο Χορό των Αντιθέσεων. Ο Αγώνας για την Ελευθερία – την Απελευθέρωση από κάθε έλλειψη και εμπόδιο: την πείνα, την δίψα, την κίνηση, τη δυσανεξία και γενικά την απουσία Αρμονίας είναι βασικός προσανατολισμός της κινητήριας δύναμης των όντων του κόσμου. Ο Λόγος του κόσμου βρίσκεται σε μία διαρκή ροή αναζήτησης μεγαλύτερης ελευθερίας, δηλαδή Αρμονίας. Κι αυτό μέσα από τις άπειρες διανομές του.
Όπως γράφει και ο «Ηρακλειτικός» Καζαντζάκης: «Βήματα νοιώθω: ένας Αγωνιζόμενος ανηφορίζει από την ύλη στα φυτά, από τα φυτά στα ζώα, από τα ζώα στους ανθρώπους και μάχεται για Λευτεριά. Σε κάθε κρίσιμη εποχή ο Αγωνιζόμενος παίρνει και νέα όψη» (400 γράμματα του Καζαντζάκη στον Πρεβελάκη εκδ. Ελένης Καζαντζάκη, 1984). Και «ποια είναι η ουσία του Θεού μας; Ο Αγώνας για την Ελευθερία (Ασκητική σελ. 74) και «γιατί η ζωή δεν είναι σκοπός, είναι όργανο κι αυτή, όπως ο θάνατος, η ομορφιά, η αρετή, η γνώση. Όργανο τίνος; Του Θεού που πολεμάει για Ελευθερία» (το ίδιο σελ. 82) και «όλα αποχτούν απροσδόκητη αγιότητα – η ομορφιά, η γνώση, η ελπίδα, ο οικονομικός αγώνας, οι καθημερινές τάχατε ασήμαντες έγνοιες. Παντού ανατριχιάζοντας νογούμε την ίδια γιγάντια σκλαβωμένη πνοή να μάχεται για ελευθερία» (το ίδιο σελ.84).
Και μέσα απ’ αυτόν τον Αγώνα για την υπερπήδηση των εμποδίων, γνωρίζουμε την Αλληλεπίδραση και Αλληλεξάρτηση, που υπάρχει ανάμεσα σ’ όλα τα μέρη του κόσμου, ή όπως το εκφράζει πάλι ο Καζαντζάκης: «Είμαστε ένα. Από το τυφλό σκουλήκι, στο βυθό του ωκεανού ως την απέραντη παλαίστρα του Γαλαξία, ένας μονάχα αγωνίζεται και κιντυνεύει, το Σύμπαντο» (το ίδιο, σελ. 70). «Χαρά! Χαρά! Δεν ήξερα πως ο κόσμος τούτος είναι τόσο ένα μαζί μου, πως όλοι είμαστε ένας στρατός, πως οι ανεμώνες και τ’ άστρα μάχονται, δεξιά ζερβά μου, και δεν με γνωρίζουν, μα εγώ στρέφουμαι και τους γνέφω» (το ίδιο, σελ. 93). «Κι ολομεμιάς ο ρυθμός της γης γίνεται ίλιγγος, ο χρόνος εξαφανίζεται, η στιγμή στροβιλίζεται, γίνεται αιωνιότητα, το κάθε σημείο θες έντομο, θες άστρο, θες ιδέα – γίνεται χορός» (το ίδιο σελ.95).
Ο χορός των Αντιθέτων: του χωρισμού και της ένωσης των τμημάτων του Λόγου μεταξύ τους και με τα σύνολα, είναι αυτή η κίνηση (ροή), που δημιουργεί συνεχώς τον κόσμο και τον κάνει περισσότερο Σοφό.
Μικρότερο – Μεγαλύτερο, Ανωριμότερο – Ωριμότερο, Απλούστερο – Πολυπλοκότερο (Συνθετότερο) κ.α. είναι καταστάσεις, που μας δίνει η μεταβολή της κίνησης του κόσμου. Αυτό που μας δίνει το Λόγο της μεταβολής της κίνησης στο χώρο, το λέμε Χρόνο. Και η σύλληψη της συνέχειας της μεταβολής (του ίδιου του γίγνεσθαι) στο Χρόνο εξασφαλίζεται με τη ΜΝΗΜΗ. (Ατομική – Τμημάτων και Συλλογική Συνόλων). Η μνήμη είναι μια λειτουργία του Λόγου (Αξελός, σελ. 80).
Ο Λόγος στην αρχαιοελληνική παράδοση εκφράζεται, εκτός των άλλων, και με το τρίπτυχο: Α-ΛΗΘΕΣ, ΩΡΑ-Ι-ΟΝ, ΔΙΚΑ-Ι-ΟΝ, που σημαίνει: 1) Αυτό που δεν έχει Λήθη-λησμονιά, αλλά συνεχή μνήμη, 2)Αυτό που είναι σαν ον στην ώρα του, στο σωστό Χρόνο και 3)Αυτό που είναι το μέτρο της Αντίθεσης – το ον που είναι Διχ(κ)α, στα δύο μοιρασμένο, σε ζυγαριά. Η Μνήμη (Αλήθεια) του συνεχούς γίγνεσθαι των Αντιθέτων (Δίκαιο) στον Αρμονικό Χρόνο (Ωραίο), μας επιτρέπει να λογιζόμαστε για τον εαυτό μας σαν ένα Όλο και σαν ένα Τμήμα του Μεγαλύτερου Όλου, του Κόσμου.
Θα μπορούσαμε να προσδιορίσουμε τον Λόγο, σαν τη Σοφία του Κόσμου, που υπάρχει διανεμημένη στα τμήματά του. Η αγάπη της σοφίας στον άνθρωπο είναι μέρος της σοφίας που έχει ανάγκη ο Κόσμος. Κι αυτό γιατί η συνείδηση του ανθρώπου είναι τμήμα της συνολικότερης Συνείδησης (Λόγου) του Κόσμου κι έτσι: «Ψυχής εστίν λόγος εαυτόν αύξων» «Στην ψυχή υπάρχει λόγος που αυξάνει τον εαυτό του» (απ. 115), και «Ξυνόν εστί πάσι τω φρονεειν» «Είναι κοινό σε όλους το να φρονούν – να λογίζονται» (απ.113), και «Ανθρώποισι πάσι μέτεστει γιγνώσκειν εαυτούς και σωφρονειν» «Σε όλους τους ανθρώπους έχει δοθεί η δυνατότητα της αυτογνωσίας και της σωφροσύνης» (απ.116).


3. ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Ο άνθρωπος είναι ένα όλο (σύνολο) που με την σειρά του είναι μέρος (τμήμα) του μεγαλύτερου όλου.
Σαν όλο αποτελείται από τμήματα αυτόνομα, αλλά και συνδεδεμένα και αλληλεξαρτώμενα μεταξύ τους, όπως είναι: α)το κορμί με τα επί μέρους τμήματά του (όργανα), β)τα συναισθήματα με τις επί μέρους κατηγορίες τους (θυμός, λύπη, χαρά, αγωνία, ελπίδα, φόβος, κ.α.) γ)η νόηση, με τα τμηματικά στοιχεία της (σκέψη, μνήμη, αντίληψη, φαντασία κ.α.) και δ)η ψυχή, που σύμφωνα με την αρχαιοελληνική παράδοση είναι αυτό, που «την Φύση οχεί (κινεί) – Φυσέχει – Ψυχή» (Πλάτων). Η ψυχή «εμπεριέχει το Λόγο, που αυξάνει τον εαυτό του» (απ.115). Τόσο η ψυχή, όσο κι ο Λόγος της, είναι τμήματα της συμπαντικής ψυχής και του συνολικού Λόγου. Γι’ αυτό κι ο Ηράκλειτος γράφει: «Ψυχής πέρατα ιών ουκ ανεξευροιο(...) ούτω βαθύν λόγον έχει» (απ.45) δηλαδή «τα πέρατα της ψυχής δεν θα τα βρεις (...) τόσο βαθύς είναι ο λόγος της».
Και τα τέσσερα τμήματα του ανθρώπου, με την λειτουργία των Αντιθέσεων και μέσα στο περιεχόμενό τους και μεταξύ τους και εξωτερικά με άλλα τμήματα του κόσμου, «αυξάνουν, πλουτίζουν, σύμφωνα με αυτό που τους λείπει» (απ.126β). Ο Λόγος της ψυχής «που αυξάνει τον εαυτό του» μεταφράζεται στον χώρο της Νόησης, σαν Φρόνηση. Η Φρόνηση, «κοινή σε όλους» (απ.113) «υπάρχει σαν μια δύναμη που είναι έτοιμη να ξεδιπλωθεί» (Αξελός). Και όπως ακριβώς η εμπειρία και η γνώση της ζωής αυξάνει την Φρόνηση (τη νόηση της φοράς των αντιθέσεων) έτσι και το ξεδίπλωμα της Φρόνησης, αυξάνει τον Λόγο της ψυχής.
Στον άνθρωπο, όπως και σε όλα τα όντα του κόσμου, υπάρχει το γίγνεσθαι, που δημιουργεί και δημιουργείται από τις Αντιθέσεις. Η κατανόηση αυτού του γίγνεσθαι – Αλλαγής, είναι αυτό που ονομάζουμε Αυτογνωσία. «Πάθει μάθος» (Αισχύλος: Αγαμέμνων, 117) «Τα παθήματα από τις συγκρούσεις των Αντιθέτων δημιουργούν την μάθηση». Και αυτή η μάθηση εξυπηρετεί την ανακάλυψη του εαυτού. «Εδιζησάμην εμέ ωυτόν» (απ.101). «Αναζήτησα τον εαυτό μου», όπως λέει ο Ηράκλειτος ή όπως ο Πίνδαρος: «Γίνε αυτός που είσαι, μαθαίνοντας το» (Πυθικά, 272).
Το ξετύλιγμα των Δυνατοτήτων, που κάθε άνθρωπος έχει, είναι αυτό που έρχεται σαν αποτέλεσμα της γνώσης και εμπειρίας του από τη ζωή και τον εαυτό του. Κι εδώ όμως εμφανίζονται οι Αντιθέσεις. Υπάρχουν δυνατότητες για την ανάπτυξη του τμηματικού ιδιαίτερου εαυτού, του ξεχωριστού από το σύνολο και δυνατότητες ανάπτυξης του ενωτικού εαυτού, του συνδεδεμένου με το όλο. Υπάρχουν δυνατότητες για εγωισμό, υπερηφάνεια, φιλοδοξία, προσωπική επιβολή και Εξ-ουσία και υπάρχουν δυνατότητες για σεμνότητα, ταπεινότητα, ευσπλαχνία, συνεργατικότητα και Συν-ουσία. Δυνατότητες και εκδηλώσεις για ΕΡΙΔΑ και για ΕΡΩΤΑ. Οι πρώτες στοχεύουν στην ανάπτυξη της αντοχής και της ικανότητας υπερνίκησης των όποιων εμποδίων προς την ελευθερία. Οι δεύτερες συνδέονται με την αντίληψη της μεγαλύτερης ενότητας, που υπάρχει ανάμεσα στα τμήματα και της σχετικότητας του ξεχωριστού εγώ. Οι μεν προωθούν το ιδιαίτερο και οι άλλες το κοινό. Και υπάρχουν και τα δύο. Και τα τμήματα και τα σύνολα.
Στον άνθρωπο, δεν αρκεί να αναπτύξει κάποια μόνο από τα ξεχωριστά τμήματά του: την ιδιαιτερότητα και δυνατότητες του κορμιού του – να είναι υγιής οργανικά ή την ιδιαιτερότητα και δυνατότητες του συναισθηματικού του κόσμου – να είναι ψυχικά ισορροπημένος και ζωντανός., ή της νόησής του – διαυγής και ξύπνιος. Αυτά είναι απαραίτητα να τα αναπτύξει, μαζί όμως με την αίσθηση της σύνδεσης, της αλληλεξάρτησης, της κοινότητας και της ενότητας των Ιδιαίτερων μέσα στο Συνολικό. Το κορμί με τις ανάγκες του, τα συναισθήματα με τις δικές τους, το νοητικό με τις δικές του και το «φάντασμα στη μηχανή» – η ψυχή με τις δικές της, βρίσκονται σε ένα διαρκές γίγνεσθαι Αντιθέσεων, που οδηγούν τον άνθρωπο στην συμπεριφορά του.
Η συμπεριφορά, συνήθως εμφανίζεται στις σχέσεις μας με τους άλλους. Και λέμε ότι έχει ή όχι ΗΘΟΣ, ή ΥΓΕΙΑ, αν είναι σύμφωνη με τους νόμους της Αρμονικής και Απελευθερωτικής κίνησης του κόσμου: του Δίκαιου, του Ωραίου και του Αληθινού. Και αυτούς τους νόμους, τους γνωρίζει το βαθύτερο στοιχείο στον άνθρωπο, το μέρος του που εκφράζεται σαν φρόνηση, ανήκει στην ψυχή και το αποκαλούσαν «δαιμόνιο» (το δαιμόνιο του Σωκράτη). Γι’ αυτό ο Ηράκλειτος γράφει: «Ήθος ανθρώπω δαίμων» (απ.119) και που το μεταφράζουμε: «Το ήθος του ανθρώπου είναι ένα θείο είναι (ο δαίμονάς του)» (Αξελός).
Όπως ακριβώς το κορμί, τα συναισθήματα και η νόηση μπορούν να αναπτυχθούν και να αποκαλύψουν Δυνατότητες, έτσι και η ψυχή στην εξελικτική πορεία του ανθρώπου, αποκαλύπτει τις Δυνατότητές της, όταν οι Αντιθέσεις των άλλων στοιχείων του της το επιτρέπουν.
Με την αίσθηση της ψυχής (του «δαιμονίου»), γίνεται αντιληπτός ο ενοποιός Λόγος, που ενώ είναι ατομικοποιημένος και ιδιαίτερος, είναι ταυτόχρονα κοινός σε όλους τους ανθρώπους. Και αυτός ο κοινός, ενοποιός Λόγος δοκιμάζεται στην πόλη. Εκεί προχωρεί η σύνδεση των ξεχωριστών τμημάτων σε ένα μεγαλύτερο σύνολο, κι εμφανίζονται νέες αντιθέσεις που μπορούν να εξελιχθούν αρμονικά.

4. Η ΠΟΛΙΣ
Η πόλις είναι ο χώρος, όπου Μονάδες ανθρώπων, λειτουργούν μαζί, αποτελώντας ένα Σύνολο, που προάγει και διευκολύνει όλες ή τις περισσότερες Μονάδες – Ατομικότητες. Για να προχωρήσουν αρμονικά οι εμφανιζόμενες και υπάρχουσες Αντιθέσεις, έτσι ώστε η Πόλις να πλουτίζει από πλευράς ζωής και προόδου, οι ιδρυτές της πόλης – και οι κάτοικοί της, ανακαλύπτουν τους Νόμους που θα εγγυώνται την ομαλή λειτουργία της. Και πρέπει να τους υπερασπίζουν: «Μάχεσθαι χρη τον Δήμον υπέρ του Νόμου ώκοσπερ τείχεος» (απ.44). «Να υπερασπίζει ο Δήμος το Νόμο σαν τα τείχη του.».
Αυτοί οι Νόμοι – η Νομή (το μοίρασμα) – των Δικαιωμάτων και Ευθυνών στους πολίτες της, προορίζονται να είναι η κοινή συμφωνία από όλους για το Δίκαιο, το Σύγχρονο (το ωρα-ι-ον) και το Πραγματικό (το Αληθινό). Είναι οι όροι της ομαλής λειτουργίας της ζωής στην πόλη. Σκοπός τους είναι η διατήρηση της σύγχρονης Ενότητας στην κοινή ζωή μεταξύ των τμημάτων της, των πολιτών. Γι’ αυτό κι ο Ηράκλειτος γράφει: «Νόμος και Βουλή πείθεσθαι ενός» (απ.33), που δεν σημαίνει την υπακοή σε έναν αρχηγό, βασιλιά κ.ο.κ., αλλά την πειθώ στον Φυσικό Νόμο της Ενότητας.
Η «Ύβρις» είναι η πράξη ενάντια στην ενότητα της πόλης και ενάντια στην ιδέα του Δικαίου, του Ωραίου και του Αληθινού. «Την ύβρη πρέπει να σβήνουμε περισσότερο από την πυρκαγιά» («Ύβριν χρη σβένηται μάλλον η πυρκαΐην» (απ.43). Όταν κάποιο τμήμα ή τμήματα της πόλης δρουν βλαπτικά για το σύνολο, αυτό είναι «΄Υβρις», γιατί διασπά την ομαλή συνεργασία όλων των τμημάτων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα «ύβρεως» στην ενότητα του ανθρώπινου οργανισμού, είναι ο καρκίνος. Αυτή η υπέρμετρη ανάπτυξη κάποιων κυττάρων σε βάρος των υπολοίπων, αντιστοιχεί στην επιβολή της εξουσίας από λίγους σε βάρος των πολλών. Η Ολιγαρχία είναι η ύβρις στην ομαλή λειτουργία της πόλης.
Η Αυτορύθμιση των λειτουργιών της πόλης – με τη Βουλή του Δήμου- είναι το ζητούμενο, αλλά δεν πετυχαίνει αμέσως. Είναι μια μακριά διαδικασία, που ξετυλίγεται με την πάλη και ενότητα των Αντιθέτων, που εμφανίζονται με την συγκρότηση της πόλης. Γι’ αυτό και οι Νόμοι πρέπει να ακολουθούν τη Φύση: να ρέουν, να αλλάζουν, όπως αυτή. «Τα πάντα αλλάζουν και κάθε στιγμή το ποτάμι είναι άλλο». Στα καθήκοντα του πολίτη για την υπεράσπιση του Νόμου, ώστε να είναι σύγχρονος με τη ροή της ιστορικής φάσης, ο Ηράκλειτος προτείνει στους συμπολίτες του: «Δεν πρέπει να φερόμαστε σαν παιδιά γονέων (πιο απλά: να μην αφήνουμε τα πράγματα όπως τα παραλάβαμε) (απ.74) [«Ου δει ως παίδας τοκεώνων τουτ’ εστί κατά ψιλόν καθότι παρειλήφαμεν»]. Κι ο Αξελός ερμηνεύοντάς το γράφει: «το να συμπεριφέρεται κανείς με τρόπο που να συμμορφώνεται απλά και μόνο στην εξουσία των γονέων και της παράδοσης δεν είναι κάτι που οδηγεί πολύ μακριά» (σελ. 207)
Ο πολίτης πρέπει: «αληθέα λέγειν και ποιείν κατά φύσιν επαΐντας» (απ.112): «Να λέγει την αλήθεια και να πράττει σύμφωνα με τη φύση, ακούγοντάς την». Το αφούγκρασμα της σύγχρονης φάσης του γίγνεσθαι και η πράξη σύμφωνα με αυτήν απαιτεί ενημέρωση και Αληθινή πληροφόρηση. Η συμμετοχή όλων των τμημάτων, των πολιτών, στην αληθινή πληροφόρηση είναι η προϋπόθεση για να λειτουργήσει η Άμεση Δημοκρατία («Βουλή») σε διάφορα επίπεδα και να εκδηλώνεται η Δυνατότητα της Αυτορύθμισης.
Όταν οι πολίτες παραιτηθούν από την συμμετοχή τους στην λειτουργία και αλλαγή (ή υπεράσπιση και εξέλιξη) των Νόμων, τότε εμφανίζεται η Α-νομία, Ετερο-νομία, η καταπίεση και η εμφάνιση της ύβρεως. «Η ύβρις εμφανίζεται στο εσωτερικό της πόλης σαν παράβαση των Νόμων της δικαιοσύνης» (Αξελός, σελ. 202). Στα χρόνια μας ζούμε την «Ύβριν» σε μεγάλα μεγέθη, σε όλα τα επίπεδα.
Η πόλη έχει αφεθεί στον γιγαντισμό (όσο πιο μεγάλη η πόλη, τόσο λιγότερος Αυτοκαθορισμός), στην Ανισότητα και τη βία (εγκληματικότητα και καταστολή).
Ο άνθρωπος έχει αφεθεί στην κατανάλωση, στην τοξίνωση από μεταλλαγμένα, χημικά και πλαστικά διατροφικά, ποτά, ναρκωτικά και στην διαστροφή του φόβου.
Ο κόσμος (η Φύση) υφίσταται την «Ύβριν» στον πλανήτη μας, καταστρεφόμενος διαρκώς και περισσότερο από την ιμπεριαλιστική (καρκινική) δράση ενός τμήματος της ανθρωπότητας.
Όντας το καθετί συνδεδεμένο και αλληλεξαρτώμενο με το καθετί, η επίδραση της «Ύβρεως» περνάει σε όλα τα βασίλεια της Φύσης και σε όλα τα επίπεδα της ανθρώπινης ζωής. Με αποτέλεσμα τη Διαφθορά στο ήθος των ανθρώπων, στη λειτουργία της πόλης και της φύσης. Η Διαφθορά στηρίζεται στην χωριστική, ανταγωνιστική στάση που εκφράζουν πολλά τμήματα ενάντια στο κοινό συμφέρον. Έχει σαν συνέπεια την κατάλυση της ομαλής λειτουργίας της πόλης. Αυτό δημιουργεί αντίδραση, εκδηλώνονται οι Αντιθέσεις και ο Νόμος οφείλει να διευκολύνει την δυνατότητα της έκφρασης και ζύμωσης των Αντιθέσεων, για να προχωράει το γίγνεσθαι.
Οι νόμοι όμως, στις σύγχρονες πόλεις και στην πλανητική πολιτεία σαν σύνολο, κάθε άλλο παρά εκφράζουν το φυσικό Δίκαιο, που για να μην απεραντολογούμε, μπορούμε να το βρούμε στις τέσσερις οικολογικές αρχές του Barry Comoner: 1)Η φύση ξέρει καλύτερα, 2)το καθετί πρέπει κάπου να πηγαίνει, 3)Το καθετί συνδέεται με το καθετί, 4)Δεν υπάρχει τζάμπα γεύμα.
Αναλογικά στους νόμους της πόλης, αναλογούν – αρχίζοντας από την τελευταία (δεν υπάρχει τσάμπα γεύμα) – ότι πρέπει αυτοί να προστατεύουν την ισορροπία παραγωγής – κατανάλωσης ή αλλιώς την εργασία και την δίκαιη απολαβή της, διότι επειδή «το καθετί συνδέεται με το καθετί», εάν κάποιος δεν παίρνει αυτό που παράγει, θα το παίρνει κάποιος άλλος, με αποτέλεσμα εκμετάλλευση και ανισότητα.
Επίσης, οι νόμοι θα πρέπει να προστατεύουν το Σύνολο από τις όποιες αρνητικές επιδράσεις τμημάτων του, που μπορούν να καταλύσουν την υπόστασή του, μια που «το καθετί επηρεάζεται». Πράξεις βίας και αδικίας διασπείρουν την τρομοκρατία και ανηθικότητα σε ολόκληρο το κοινωνικό σώμα, ιδιαίτερα σήμερα που η πληροφόρηση είναι πλανητική.
Η προστασία όμως του Συνόλου δεν θα πρέπει να εμποδίζει την ελεύθερη και ιδιαίτερη έκφραση του κάθε διαφορετικού τμήματος του Συνόλου, γιατί «το καθετί πρέπει κάπου να πηγαίνει». Η διευκόλυνση και καλλιέργεια της Ιδιαιτερότητας – «άφησε εκατό λουλούδια να ανθίσουν» – πλουτίζει και εξελίσσει την συνολική κίνηση, γιατί αποκαλύπτει και προωθεί τις αντιθέσεις και συνθέσεις, που είναι οι κινητήριες δυνάμεις για την εξελικτική πρόοδο της πόλης.

ΣΥΝΟΨΗ

Ας δούμε τώρα την Απεξάρτηση κάτω από το φως της Φυσικής Φιλοσοφίας που σκιαγραφήσαμε.
Στην εξάρτηση, ένα μέρος του συνολικού ανθρώπου, είτε από το κορμί του, είτε από τα συναισθήματά του, είτε και από το νου του, μονοπωλεί κυριαρχικά και επιβάλει την ικανοποίηση των αναγκών του, πάνω στον υπόλοιπο άνθρωπο. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την καταστολή των αναγκών των άλλων μερών και την διαταραχή της συνολικής ισορροπίας του ανθρώπου.
Αυτό δεν γίνεται αντιληπτό στην αρχή, γιατί κυριαρχεί η ικανοποίηση της ανάγκης του ξεχωριστού τμήματος, καλύπτοντας ηδονικά τις όποιες αρχόμενες διαταραχές ισορροπίας. Αυτή η μονόπλευρη κυριαρχία της ανάγκης κάποιων τμημάτων, αντιστοιχεί στην Ολιγαρχία στην πόλη, καθώς επίσης και στον Ιμπερεαλισμό ή στην επέμβαση του ανθρώπου στη Φύση. Είναι «Ύβρις», απέναντι στο συνολικό εαυτό. Και σημαίνει ότι έχει απολεσθεί η αίσθηση της Ολότητας και η Συνείδηση εξουσιάζεται από ένα μέρος μόνο.
Προϋπόθεση για Απεξάρτηση είναι το σταμάτημα της εξουσίας του τμήματος και η διακυβέρνηση – ρύθμιση του οργανισμού από το σύνολο των αναγκών του. Σαν παράδειγμα ας αναφέρουμε την εξάρτηση στην κοκαΐνη: σ’ αυτήν, ένα τμήμα ψυχικών αναγκών επιβάλει την ικανοποίησή του σε βάρος των άλλων αναγκών του οργανισμού. Η ανάγκη για ζωντάνια, αίσθηση, εγρήγορση, που ικανοποιείται με την χρήση κοκαΐνης, καταστέλλει τις πολλές άλλες ανάγκες, που εκφράζονται με την πείνα και δίψα, τον ύπνο, την χαλάρωση, την ηρεμία κ.α. Αποτέλεσμα είναι, μετά από συνεχή χρήση ή μεγάλη ποσότητα – κορμί αδυνατισμένο, εξασθενημένο και άδειο από ζωτικότητα, συναισθήματα καταθλιπτικά εναλλασσόμενα από εύκολους εκνευρισμούς και ακόμα εμφανίζεται μεγαλύτερη η ανάγκη αυτά να εξαφανιστούν από επανάληψη της χρήσης.
Η έξω-άρτηση (εξάρτηση) – το κρέμασμα από κάτι εξωτερικό – δηλαδή η έξω-ουσία (εξουσία) ενός ξένου πράγματος (στην περίπτωσή μας της κοκαΐνης) πάνω στο σύνολο του οργανισμού, εμφανίζεται στο υποκείμενο ή στον χρήστη, με την έλλειψή του. Τότε γίνεται αντιληπτό, ότι η υπέρβαση του μέτρου στην κατανάλωση ικανοποίησης ή απόλαυσης, οδηγεί στην στέρηση της «παραγωγής» και στην εντονότερη ανάγκη ικανοποίησης. Ο ανθρώπινος οργανισμός αυτοκαθορίζει την παραγωγή και έκκριση της Ντοπαμίνης, που διεγείρει η κοκαΐνη. Με την συνεχή χρήση αδειάζουν οι αποθήκες Ντοπαμίνης και εμφανίζεται η κατάθλιψη και η αγωνιώδης ανάγκη για «γέμισμα».
Έχουμε θεωρήσει την φυσική εξελικτική πορεία, σαν διαρκή αναζήτηση και κατάκτηση μεγαλύτερου αυτοκαθορισμού και πληρότητας από τα φυσικά όντα. Η εξάρτηση ανήκει, σαν φάση, σε πρώιμα στάδια ανάπτυξης, όταν τα όντα είναι ακόμη ανίκανα να αυτοσυντηρηθούν και να καλύψουν αυτόνομα τις ανάγκες τους. Έτσι, η επανάληψη της εξάρτησης του βρέφους στον μαστό της μάνας, με μια άλλη μορφή, έχει την έννοια της μη ωρίμανσης. Έχει την έννοια μιας συμπεριφοράς που δεν είναι στην ώρα της (ωρα-ι-ον) και που δεν ρέει στην κατεύθυνση της απελευθέρωσης από παρελθοντικές ανάγκες. Δεν οδηγεί στον αυτοκαθορισμό.
Η Απεξάρτηση είναι η διαδικασία, που ο εξαρτημένος αναγνωρίζει τα αρνητικά και δεσμευτικά της εξάρτησης, και αντιλαμβάνεται τον εαυτό του (ταυτοποιείται) σαν ένα σπουδαιότερο σύνολο από το τμήμα του, που με την ανάγκη του, τον εξαρτά. Δεν αρκούν όμως η αναγνώριση και η αντίληψη μόνο. Απαιτείται η κινητοποίηση και δράση του συνολικού εαυτού του, για να αποκαταστήσει τις ανισορροπίες που προκάλεσε η μονόπλευρη διοχέτευση του δυναμικού του από την εξάρτηση. Αρχίζει, οπωσδήποτε, να δραστηριοποιείται με κάποιους μικρούς στόχους στην αρχή, να ερωτεύεται και να βρίσκει ενδιαφέροντα και πάνω από όλα να εκπαιδεύεται στον Πόλεμο. Πόλεμο ενάντια στην εξουσία του εξαρτημένου κομματιού του, που ζητάει παλινόρθωση. Πόλεμο ενάντια στις συνθήκες, που το τρέφουν και το ζωογονούν. Πόλεμο ενάντια στον χρόνο που κυλάει με προθεσμίες.
Αποτελεσματικός πολεμιστής όμως είναι αυτός, που μαθαίνει και γνωρίζει τους νόμους της έριδας και της σύγκρουσης των αντιθέτων. Κι επειδή ο αντίπαλος έχει στρατόπεδα και μέσα του, πρέπει να μαθαίνει να ξεχωρίζει τις μέσα του αντιθέσεις. Να καταλαβαίνει και να εξουδετερώνει τα αρνητικά του στοιχεία και να αναπτύσσει τα θετικά του. «Εδιξησάμην εμεωυτόν» (απ.101). Η αναζήτηση του εαυτού στην δικιά μας πρακτική – του ΕΛΕΥ.ΣΥΝ.Α. – διευκολύνεται με αυτά που αποκαλούμε «Πολιτισμό και Άσκηση». Με τον Πολιτισμό αναπτύσσουμε τα θετικά στοιχεία, όπως: γνώση, όμορφα συναισθήματα, αυτοεκτίμηση, και με την Άσκηση δυναμώνουμε την αντοχή μας ενάντια στα αρνητικά στοιχεία που εκδηλώνονται, σαν: εξασθένηση, παραίτηση, τεμπελιά, παθητικότητα, συνήθεια, δειλία, αυτοκαταφρόνια, κ.α.
Η αναγνώριση, η διάκριση και η αποκάλυψη των ελαττωμάτων-ελλείψεών μας και των προτερημάτων μας, στο Σύνολο των Τμημάτων του εαυτού μας – και στο κορμί και στα συναισθήματα και στο νου μας – είναι αυτό που ονομάζουμε ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑ. Αυτό όμως μόνο του, δεν αρκεί. Χρειάζεται και η Δύναμη ή το Πάθος ν’ αλλάξουμε. Να βελτιωθούμε στην Άνθιση και στην Αντοχή.
Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ και η ΑΣΚΗΣΗ είναι γενικές έννοιες, που περιέχουν τις συνθήκες για την ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της Δύναμης για Βελτίωση, της Άνθισης και της Αντοχής: Θέατρο και Μουσική. Φιλοσοφία και Πολεμικές Τέχνες. Ποίηση και Ποδόσφαιρο. Δραματοθεραπεία και Χάθα Γιόγκα. Οικολογία και αγώνας για σταμάτημα της βίας και καταστολής, της αρρώστιας και της τρομοκρατίας. Ψυχαγωγία και Εργασία. Απελευθέρωση και Πειθαρχία. Εκπαίδευση στην Ομορφιά και εκπαίδευση στη Στέρηση. Λειτουργία σύμφωνα με το Λόγο και λειτουργία σύμφωνα με την Πράξη.